 |
| Ο Εθνάρχης Ιωάννης Καποδίστριας |
Υπάρχει μια μεγάλη, κεφαλαιώδης αλήθεια η οποία είναι αδύνατον να αλλοιωθεί: αν η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων το 1821 δεν ήθελε να εκδιωχθούν οι Τούρκοι, δεν θα γινόταν η επανάσταση.
Σαφώς υπήρξαν οι - ελάχιστοι, ευτυχώς - προδότες, που συντάχθηκαν με τον κατακτητή. Η συντριπτική πλειοψηφία όμως είχε κουραστεί να μην ξέρει "αν θα ξημερώσει" και, παρά την απογοήτευση από την αποτυχία των προηγούμενων εξεγέρσεων και τις απανωτές προδοσίες των ξένων ήθελε την απαλλαγή από το δυνάστη.
Σαφώς υπήρξαν οι διστακτικοί, που ακολούθησαν με κρύα καρδιά, όπως και κάποιοι που από φόβο προσπάθησαν να μείνουν αμέτοχοι (ευμενώς διακείμενοι όμως στο εγχείρημα), χωρίς να σημαίνει πως το κατάφεραν. Σαφώς υπήρξαν και εκείνοι που - μυημένοι όντες - επιθυμούσαν αναβολή της επανάστασης μέχρι να υπάρξει καλύτερη προετοιμασία, οι οποίοι όμως την κρίσιμη στιγμή δεν έκαναν πίσω και επαναστάτησαν.
Υπήρξαν επίσης εκείνοι που είχαν τις προσωπικές τους επιδιώξεις και λειτούργησαν καιροσκοπικά και τυχοδιωκτικά, όπως και υπήρξαν εκείνοι που λειτουργούσαν για τα συμφέροντα ξένων δυνάμεων. Φάνηκε άλλωστε αυτό στην πορεία της επανάστασης, όταν κάποιοι κατάφεραν να επιβάλλουν την δική τους ατζέντα - παραγκωνίζοντας εν πολλοίς πολλούς από τους ανθρώπους που υπήρξαν η καρδιά της επανάστασης - και στη συνέχεια στις δύο εμφύλιες συρράξεις.
Η αλήθεια όμως δεν αλλάζει.
Ήταν πρώτα απ' όλα η σφυρηλατημένη γνώση της διαφορετικής εθνικής και θρησκευτικής ταυτότητας των Ελλήνων από τον κατακτητή - και εδώ ο ρόλος της Εκκλησίας είναι τεράστιος, όσο κι αν προσπαθούν κάποιοι μπερδεύοντας τα στοιχεία και λέγοντας μισές αλήθειες να την σπιλώσουν.
Ήταν, έπειτα, ο νέος άνεμος που είχε πλεύσει από τη γαλλική επανάσταση, που έκανε τους ανθρώπους να σκέπτονται αλλιώς, πως δικαίωμα στο όνειρο και στην ελευθερία έχουν όλοι, παρά την παλινόρθωση των μοναρχιών στην Ευρώπη (που σήμαιναν αποτυχία της γαλλικής επανάστασης).
